Regularna aktywność fizyczna – skuteczna profilaktyka udaru mózgu

Active seniorsNaukowcy z Department of Primary Care and Population Health w Londynie podają, że regularna aktywność fizyczna znacznie zmniejsza ryzyko wystąpienia udaru mózgu u starszych osób. Wyniki badania opublikowano na łamach pisma Stroke.

Udar mózgu definiowany jest jako nagły deficyt neurologiczny spowodowany niedokrwieniem ośrodkowego układu nerwowego lub krwotokiem. Jest on obecnie czwartą co do częstości przyczyną zgonów w Polsce po zawałach serca, chorobach nowotworowych i urazach oraz główną przyczyną trwałego kalectwa. Każdego roku schorzenie to dotyka około 70 000 Polaków. Ryzyko udaru mózgu wzrasta wraz z wiekiem. Udary mózgu występują głównie u osób starszych (średni wiek zachorowania około 70 lat). Śmiertelność wczesna (do 28 dnia od początku objawów) waha się od 18 – 45 % i jest wyższa u kobiet. U mężczyzn obserwuje się natomiast wyższą zapadalność i umieralność ogólną wynikającą z wystąpienia udaru.

Profilaktyka pierwotna udaru mózgu skierowana jest do osób, które nie doznały żadnej z form niedokrwienia w zakresie ośrodkowego układu nerwowego ale należą do zagrożonych ze względu na występowanie u nich czynników ryzyka. Osobom tym zaleca się zmianę stylu życia: regularny wysiłek fizyczny, zaniechanie palenia tytoniu, unikanie nadmiernego spożycia alkoholu i zmniejszenie masy ciała. Istotne jest także skuteczne leczenie nadciśnienia tętniczego, zaburzeń gospodarki węglowodanowej i zaburzeń lipidowych. U pacjentów z migotaniem przedsionków konieczne jest wdrożenie odpowiedniej profilaktyki przeciwzakrzepowej, a pacjenci ze zwężeniem tętnicy szyjnej powinni poddać się leczeniu chirurgicznemu.

Codzienna aktywność fizyczna jest jednym z najważniejszych zaleceń dotyczących zapobiegania udarów mózgu. Jednakże nie jest jasne w jakiej ilości i w jakiej formie ruch jest najbardziej korzystny dla starszych osób. Na te pytania próbują odpowiedzieć Brytyjscy naukowcy w swoim najnowszym badaniu.

Baniem objęto 3435 mężczyzn w wieku od 60 do 80 lat u których nie stwierdzono dolegliwości ze strony układu sercowo-naczyniowego w postaci choroby wieńcowej czy niewydolności serca.

W ciągu dwóch lat naukowcy rejestrowali ile godzin w tygodniu uczestnicy badania poświęcają na aktywność fizyczną. Oceniali między innymi jakie rodzaje sportu preferują badani, jak intensywnie trenują, a także ile kilometrów pokonują każdego dnia. Naukowcy uwzględniali także inne formy aktywności jak np. praca w ogrodzie. Badacze podzielili mężczyzn na pięć grup w zależności od stopnia aktywności fizycznej: 0-3, 4-7, 8-14, 15-21 i powyżej 22 godzin w tygodniu, a następnie obserwowali ich przez 11 lat.
W tym okresie zanotowano 195 udarów mózgu (6,7 %). W grupie badanych, której aktywność fizyczną oceniono jako niską, procent wystąpienia udarów mózgu wyniósł 7,9 i był wyższy o 1/3 niż procent wystąpienia udarów mózgu w grupie, której aktywność fizyczną oceniono jako wysoką (5,6).

Najczęściej wybieraną formą aktywności wśród badanych był spacer. Mężczyźni spacerowali średnio 7 godzin tygodniowo. Naukowcy zaobserwowali, że wraz z wzrastającą liczbą godzin poświęconych na spacer spada tętno obwodowe i poziom D-dimerów u badanych, a wzrasta objętość wydechowa pierwszosekundowa.

W porównaniu z mężczyznami spacerującymi od 0 do 3 godzin w tygodniu, mężczyźni aktywni fizycznie powyżej 22 godzin posiadali o 65% niższe ryzyko wystąpienia udaru mózgu (2,7/8,0%). Badani spacerujący od 4-7 h tygodniowo (od 0,5 do 1 godziny dziennie) zmniejszyli ryzyko wystąpienia udaru mózgu o około 11%, a uczestnicy spacerujący od 1 do 2 godzin dziennie o 30%. Wyraźnie wykazuje to zależność: im więcej czasu uczestnicy badania spędzali aktywnie, tym niższe było ryzyko wystąpienia u nich udaru mózgu. Tempo spaceru nie miało wpływu na obniżenie ryzyka udaru.

Naukowcy wnioskują, że starsze osoby, które prowadzą aktywny tryb życia mają minimalne ryzyko udaru mózgu. Regularna aktywność fizyczna powinna stać się zatem ważną częścią strategii zapobiegania udarom mózgu u osób starszych.

Autorzy: Anna Szajerska, Karolina Gasińska, Łukasz Kurasiewicz

Źródło:
1.Jefferis B., Whincup P., Papacosta O., et. al. Protective Effect of Time Spent Walking on Risk of Stroke in Older Men. Stroke. 2014; 45: 194-199, doi: 10.1161/​STROKEAHA.113.002246.
2.http://www.aerztezeitung.de/medizin/krankheiten/herzkreislauf/schlaganfall/article/850547/geht-schlaganfall-einfach-davonlaufen.html?sh=24&h=-966497695
3.Błaszczyk B., Czarnecki R., Prędota-Panecka H.; Primary and secondary stroke prevention. Studia Medyczne. 2008. 9. s. 71-75.
4.Banecka-Majkutewicz Z., Dobkowska M., Wichowicz H. Risk factors in ischemic stroke. Ann. Acad. Med. Gedan. 2005. 35. s. 207 – 216.
5.Kozubski W., Liberski P. Neurologia. PZWL. 2011. s. 424-425.

Chcesz wiedzieć więcej? Obejrzyj na MEDtube.pl: Świeży udar mózgu

Brak komentarzy.

Odpowiedz

(required)

(required)

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.