AC253 – lek na cukrzycę lekiem na Alzheimera?

Kanadyjscy naukowcy odkryli, iż lek na cukrzycę AC253, który do tej pory nie pojawił się na rynku farmaceutycznym, ma potencjał, by przywrócić pamięć komórkom dotkniętym chorobą Alzheimera. Wyniki badań na zwierzętach, opublikowane w The Journal of Neuroscience dają nadzieję nie tylko na powstrzymanie rozwoju choroby, ale także, być może na cofnięcie jej skutków.

W roku 1991 utworzono hipotezę amyloidową choroby Alzheimera, która głosi, iż choroba jest następstwem osadzania się na neuronach blaszek amyloidowych. Fakt ten szybko skojarzono z genem APP – prekursora białka amyloidowego na chromosomie 21, jak również z apolipoproteiną E4. W badaniach z 2010 roku stwierdzono, że nawet niewielkie cząsteczki beta-amyloidu, krążące w mózgu mogą uczynić wielkie spustoszenie. Beta amyloid jest postrzegany jako sygnał wyzwalający degenerację neuronów. Skumulowane w komórkach agregaty amyloidu są uważana za toksyczną pochodną białka odpowiedzialnego za indukcję programowanej śmierci komórek – apoptozy. Oprócz tego obserwuje się selektywne spichrzanie tego białka w mitochondriach, jak i inhibicję enzymów i zaburzenie metabolizmu glukozy. Amyloid przedostaje się również do naczyń krwionośnych, wchodzi w reakcję z fibrynogenem, prowadząc do wytworzenia niedegradowalnych skrzeplin, powodujących ucisk na naczynia, zmniejszenie przepływu krwi i upośledzenie funkcjonowania komórek nerwowych poprzez niewystarczające dotlenienie, odżywienie i odprowadzenie metabolitów. Utrata neuronów i synaps w korze mózgowej i niektórych obszarach podkorowych prowadzi do upośledzenia funkcji mózgu, zaburzenia procesów poznawczych i demencji. Udowodniono, że ignorowany do tej pory lek przeciwcukrzycowy AC253 może blokować toksyczne działanie blaszek amyloidu indukującego śmierć komórek.

Badania przeprowadzono na gryzoniach laboratoryjnych zmodyfikowanych tak, by wystąpiło u nich odkładanie blaszek amyloidu w mózgu podobnie jak to ma miejsce w chorobie Alzheimera u ludzi. Grupę kontrolną stanowiły zdrowe myszy. Obie grupy w trakcie eksperymentu poddawano seriom wstrząsów elektrycznych, tak, by zwierzęta „uczyły się”, kiedy następuje wyładowanie prądu. Porównano reakcję grupy gryzoni z chorobą Alzheimera z grupą osobników zdrowych, otrzymując łatwe do przewidzenia wyniki. Mózgi myszy zmodyfikowanych nie zapamiętywały informacji. W drugiej części badań osobnikom chorym zaaplikowano AC253. Następnie sprawdzono zachowanie komórek nerwowych wyekstrahowanych z mózgów myszy poddanych eksperymentom. W laboratorium przeprowadzono serię testów na pojemność pamięci neuronów poprzez narażanie ich na wyładowania elektryczne. Na początku sprawdzono na jakim poziomie kształtuje się ona u osobników zdrowych i z nieleczoną chorobą Alzheimera, następnie do badań użyto osobników po terapii lekiem przeciwcukrzycowym. Neurony myszy po terapii AC253 odzyskały utraconą pamięć do poziomu porównywalnego z komórkami zdrowych osobników.

Fragmentaryczna wiedza na temat mechanizmów wiodących do powstania choroby Alzheimera od lat uniemożliwia opracowanie skutecznego leczenia. Naukowcy z Kanady zapewniają, że ich odkrycie może mieć wielkie znaczenie dla przyszłości terapii choroby, jednak prawdopodobnie nie będzie wystarczające, by całkowicie ją pokonać. Obecna forma leku AC253 niełatwo przechodzi przez barierę krew-mózg, jednak obiecujące wyniki badań mogą zainspirować naukowców do wytworzenia wersji pokonującej tę barierę łatwiej. Badania kliniczne na ludziach przewiduje się rozpocząć w ciągu pięciu lat. Dotychczas nie udało się znaleźć leku cofającego lub całkowicie zatrzymującego postęp choroby. Obecnie podejmuje się próby stosowania komórek macierzystych do odbudowy tkanki nerwowej, szczepionek wspomagających walkę z beta amyloidem, jak również niekonwencjonalnych substancji takich jak galantamina, która zmniejsza śmiertelność wśród pacjentów dotkniętych tą chorobą. Dla osób dotkniętych chorobą zaleca się aktywny styl życia, który spowalnia progresję choroby.

Autor: Maria Bilińska

Źródło:
1.”Beta Amyloid-Induced Depression of Hippocampal Long-Term Potentiation Is Mediated through the Amylin Receptor”; Ryoichi Kimura, David MacTavish, Jing Yang, David Westaway, and Jack H. Jhamandas;The Journal of Neuroscience, 28 November 2012, 32(48): 17401-17406; DOI: 10.152 JNEUROSCI.3028-12.2012;
2.http://www.alz.org/

Chcesz wiedzieć więcej? Obejrzyj na MEdtube.pl: Alzheimer – histopatologia – mózg

Brak komentarzy.

Odpowiedz

(required)

(required)

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.