Wieczna młodość – eliminacja starzejących się komórek zmniejsza ryzyko wystąpienia chorób

Zagadnienie starzenia się organizmu i kierujących nim mechanizmów od zawsze cieszyło się dużym zainteresowaniem. Temat ten wiąże się z odwiecznym pragnieniem wydłużenia życia człowieka i poprawy jego jakości. W maju 2011 roku zespół naukowców z Mayo Clinic of Medicine pod kierownictwem Darrena J. Bakera opublikował artykuł, w którym wykazuje związek pomiędzy eliminacją starzejących się komórek z organizmu, a opóźnieniem procesów związanych z progresją wieku.

Starzenie się komórek jest zjawiskiem, w którym tracą one możliwość podziału. Liczba podziałów przed śmiercią jest zależna od ich rodzaju i u człowieka wynosi około 50 (limit Hayflicka). Oznaki starzenia uwidaczniają się wraz ze zbliżeniem do limitu i wynikają bezpośrednio z mechanizmu skracania się telomerów (sekwencje DNA na końcach chromosomów). Inne czynniki, włączając procesy nowotworowe, mogą stymulować starzenie się jeszcze przed zaistnieniem efektów telomerowych.

Zarówno dysfunkcja telomerów, jak i procesy nowotworowe mogą stymulować ekspresję genów supresorowych p53 i RB. Akumulacja białka p16Ink4a , które jest kodowane przez te geny, często występuje w starzejących się komórkach. Dowiedziono, iż poziom ekspresji tego białka wrasta wraz z wiekiem organizmu i jest powiązany z występowaniem chorób związanych ze starzeniem się.

Aby uwidocznić rolę starzejących się komórek Baker i współpracownicy usunęli u myszy komórki zawierające białko p16Ink4a . U młodych zwierząt bez oznak starzenia działanie to zdecydowanie opóźniło wystąpienie schorzeń starczych takich, jak garb czy zaćma. W porównaniu z próbą kontrolną włókna mięśniowe tych myszy były grubsze, a wydolność fizyczna większa. Co więcej, długotrwała utrata komórek z białkiem p16Ink4a zaowocowała zwiększonym depozytem tłuszczu, co wskazuje na stłumienie procesu starzenia.

Baker’a i współ. wykazali również korzystne efekty eliminacji białka p16Ink4a u zwierząt, które rozpoczęły już widoczny proces starzenia. W tym celu usunęli starzejące się komórki zawierające wspomniane białko u grupy pięciomiesięcznych myszy. Po pięciu miesiącach u zwierząt widoczna była lepsza wydolność fizyczna oraz większa grubość włókien mięśniowych w porównaniu z próbą kontrolną. Zwiększony depozyt tłuszczu i mniejsza ilość markerów starzenia również cechowały zwierzęta poddane eliminacji komórek z białkiem p16Ink4a.

Publikacja naukowców z zespołu Baker’a jest potwierdzeniem hipotezy, iż usunięcie starzejących się komórek może opóźnić procesy związane ze starzeniem się organizmu. Zmniejszenie ilości białka p16Ink4a zwalnia to zjawisko, ale ani całkowicie mu nie zapobiega, ani nie wydłuża życia. Procesy niezależne od p16Ink4a pozostają niezmienione. Niemniej jednak pozytywne efekty tych badań zarówno wyznaczają kierunek dalszych prac nad tymi zagadnieniami, jak i dają nadzieję na kliniczne wykorzystanie skutkujące zdrowszym starzeniem się społeczeństwa.

Autorzy: Michał Hys, Jerzy Bednarski, Maciej Jakuszko, Adam Lebiediew

Źródło:
1. http://www.nature.com/nature/journal/v479/n7372/full/nature10600.html
2.http://en.wikipedia.org/wiki/Hayflick_limit
3.http://www.nature.com/nature/journal/v479/n7372/full/479186a.html
4.http://jcb.rupress.org/content/192/4/547.long

Chcesz wiedzieć więcej o fizjologii komórki? Obejrzyj na medtube.pl: „Prawidłowy metabolizm”

MedTube.pl – Loading MedPlayer … The player requires Flash Player plugin

Brak komentarzy.

Odpowiedz

(required)

(required)

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.